51 rocznica udanego przeszczepienia nerki w Polsce

Danusia Milewska (przeszczep nerki - 1966)

2011r. - 51 rocznica udanego przeszczepienia nerki w Polsce


Dnia 26 stycznia 1966 roku, w I Klinice Chirurgicznej Akademii Medycznej w Warszawie, dokonano pierwszej w Polsce pomyślnej transplantacji nerki. Był to wtedy 621 taki zabieg na świecie (pierwszy miał miejsce w roku 1954). Narząd został pobrany od chorej po ciężkim wypadku (uraz mózgu) – kiedy jej serce przestało pracować i nie udała się próba reanimacji. Chora zmarła, a na pobranie jej nerki była konieczna w tamtych czasach zgoda prokuratora.
Tę zgodę Klinika uzyskała.
Biorcą narządu była młoda, dziewiętnastoletnia uczennica szkoły pielęgniarskiej, Danusia M.
W szpitalu przebywała od wiosny 1965 roku. Była już chora nieuleczalnie – zadawnione, źle leczone zapalenie nerek doprowadziło ją do takiego stanu, że konieczne było przewlekłe dializowanie.
Decyzją dwu profesorów – nefrologa Tadeusza Orłowskiego i chirurga Jana Nielubowicza – szykowano ją od grudnia do przeszczepienia. Jak powiedział w trzydziestą rocznicę tego wydarzenia, w wywiadzie dla ,,Wiedzy i Życia’’, sam prof. Nielubowicz: ,,sukces ... był możliwy jedynie dzięki doprowadzonemu do perfekcji, przez prof. Orłowskiego i dr Joannę Klepacką z Kliniki Nefrologicznej, dializowaniu chorych”. Obie i tak nie pracujące nerki usunięto 14 grudnia i pozostało tylko czekać. Chwila transplantacji nadeszła po południu 26 stycznia – cała operacja trwała zaledwie 57 minut! A kilka minut po niej lekarze zauważyli pierwsze krople moczu wypływające z moczowodu – wszczepiona nerka podjęła swą czynność! Danusię wywieziono z sali operacyjnej po 2,5 godzinach do wyjałowionego pokoju i tam stopniowo dochodziła do siebie.

Już na drugi dzień, po roku ścisłej diety, poprosiła o befsztyk ! A trzeciego dnia jej siostra przygotowała ulubioną potrawę Danusi - naleśniki. Przed i po operacji prowadziła chorą na co dzień dr Liliana Gradowska. Danusia codziennie miała wykonywane badania krwi, a trzy razy dziennie chirurdzy i interniści spotykali się w bibliotece na naradach i ustalali dawki leków oraz sposób dalszego postępowania.

Powoli nabierała wagi (bo przed przeszczepem ważyła tylko 35,5 kg!), ale ciągle jeszcze była bardzo wyniszczona – dopiero w kwietniu zaczęła chodzić po szpitalu. Ekipa lekarzy zajmujących się Danusią w 1966 roku to:

Chirurdzy:
• Prof. Jan Nielubowicz
• Dr Wojciech Rowiński ( tuż po powrocie z USA, bardzo wprawny)
• Dr Józef Miller Doc. Bolesław Marzinek
• Dr Jerzy Szczerbań ( pobierał nerkę do przeszczepu)
oraz
• Dr Bogdan Michałowicz ( nie uczestniczył w samej operacji)
• Dr Marek Skośkiewicz
• Dr Mieczysław Szostek (tytuły przez te lata uległy oczywiście zmianie).
- Anestezjolog

Dr Ewa Mayzner ( teraz prof. Ewa Mayzner-Zawadzka)

Interniści
• Prof. Tadeusz Orłowski - nefrolog
• Dr Zbyszek Fałda - dializy
• Dr Liliana Gradowska
• Dr Andrzej Górski – immunolog
• Dr Joanna Klepacka - dializy
• Dr Danuta Rowińska oraz mgr
• Ewa Kłopotowska (pracownia biochemii)


Lekarze załatwili Danusi po przeszczepie wyjazd do sanatorium rehabilitacyjnego w Konstancinie, by tam nabierała sił. I pojechała 22 maja, ale niestety tylko na trzy dni. Wróciła przywieziona przez karetkę pogotowia w bardzo złym stanie, bo niestety dostała ostrego zapalenia trzustki ( co może dotknąć każdego, ale w przypadku Danusi było dramatyczne).

Zmarła dnia 16 lipca (z prawidłową czynnością nerek!). Nie było wtedy leków immunosupresyjnych – przyjmowała bardzo duże dawki encortonu!

A jak to wygląda teraz, po 45 latach?

W Polsce wykonuje się przeszczepy nerek ( ponad 1000 rocznie), serc, wątrób, płuco-serca, szpiku, rogówek...Czasy przeżycia pacjentów nie odbiegają od czasów przeżycia pacjentów na zachodzie. Po prostu wszyscy dostają już teraz leki immunosupresyjne – zresztą wszędzie te same. Po przeszczepie wątroby wykonanym u osoby dorosłej w Polsce rekordowy czas przeżycia jest ponad 11 lat, ale tylko dlatego, że przeszczepy tego organu rozpoczęto w grudniu 1994 roku!. Pierwsze przeszczepy nerek w I Klinice Chirurgicznej Akademii Medycznej w Warszawie. Imiona, nazwiska, daty przeszczepów i czas przeżycia:

1. Danuta Milewska Uczennica 26.01.1966 - 6 miesięcy
2. Kazimierz Jaskólski Policjant 15.06.1966
3. Marek Dydyszko Zakopiańczyk 18.11.1966
4. Basia Radziulewicz Bez dializ 02.05.1967
5. Kasia Banaszczyk Nerka od matki 22.05.1967 - 6 miesięcy
6. Zenon Leszczyński Inżynier 17.06.1967
7. Bronka Żyłko Nerka od matki ....10.1967 - kilka dni
8. Emilia Bębenek Myślenice 16.10.1967 - kilka dni
9. Emilia Bębenek Myślenice 16.10.1967
10. Kazimierz Gołaszewski Szczytno 16.10.1967

Po dwu latach od pierwszego przeszczepu żyło 6 z 9 przeszczepionych osób.

[opracowane na podstawie książki Barbary Seidler pt. ,,Batalia o życie’’, Iskry , Warszawa 1968 , wspomnień prof. Liliany Gradowskiej i prof. Bogdana Michałowicza oraz materiałów od prof. Tadeusza Orłowskiego i prof. Jacka Szmidta].

 

 

Newsletter

Zapisz się